Borsa Stopaj Vergisi Nasıl Hesaplanır

Borsa stopaj vergi konusu, Türkiye'de yatırımcının en çok yanlış bildiği başlıklardan biri. Sebebi basit: stopaj tek bir oran değil, enstrüman türüne, yatırımcının mükellefiyet durumuna ve elde tutma süresine göre değişen bir kesinti matrisi. Aşağıda mekanizmayı adım adım, örnek hesapla birlikte çözüyoruz.

Stopajın Temel Mantığı

Stopaj, verginin kazancı elde edenden değil, ödemeyi yapan taraftan kaynağında kesilmesi anlamına gelir. Sermaye piyasası araçlarında bu görev aracı kurum, banka veya kâr payını dağıtan şirkete aittir. Yani vergi, siz beyanname vermeden önce hesabınızdan düşülür. Bu yüzden çoğu bireysel yatırımcı için stopaj nihai vergidir; ayrıca beyan gerekmez. Ancak istisnalar, hem lehinize (iade) hem aleyhinize (ek beyan) sonuç doğurabilir.

Adım Adım Hesaplama

1. Enstrümanı doğru sınıflandırın. Pay senedi alım-satım kazancı, temettü, tahvil faizi, tahvilin alım-satım kazancı ve fon katılma payı satışı birbirinden ayrı rejimlere tabidir. Aynı portföyde beş farklı stopaj muamelesi bir arada bulunabilir.
2. Matrahı bulun. Alım-satım kazançlarında matrah, satış bedelinden alış bedeli ile işlem komisyonu, borsa payı ve BSMV gibi maliyetlerin düşülmesiyle bulunur. Yani matrah brüt satış tutarı değil, net kazançtır.
3. Oranı uygulayın. Borsada işlem gören pay senetlerinin alım-satım kazancında tam mükellef gerçek kişiler için oran fiilen %0 düzeyinde uygulanır; bu nedenle hisse alıp satan bireysel yatırımcı çoğu durumda kazanç üzerinden stop